اگر حق الناسی بر گردن دارم، لطفا بگو تا ادای حق کنم

پیشگفتار

به‌طور کلی یکی از سنت‌ها و قوانین قطعی آفرینش، مسئله مکافات عمل و به‌طور اعم بازتاب و نتایج عمل است که به آن «قانون پژواک عمل» می‌گویند. یعنی انسان هر کاری را که انجام می‌دهد خوب یا بد، نتیجه عملش را می‌بیند؛ نتیجه عمل خوب، همان پاداش و نتیجه عمل بد کیفر می‌باشد. البته مکافات عمل نوعاً به نتایج عمل بد اطلاق می‌گردد.

البته اگر اعتقادی به مباحث وجود خدا، روح یا زندگی پس مرگ داشته باشند.

اکثر مردم چنین می‌پندارند که وقتی کاری انجام می‌دهند، دیگر هیچ گونه رابطه‌ای با کرده خود ندارند و همه چیز تمام می‌شود و حداکثر در قیامت به پاداش و کیفر کرده خویش می‌رسند. حال آنکه اینگونه نیست، بازتاب عمل، به ما بر می‌گردد و بر اساس قوانینی که خداوند متعال بر جهان هستی حکمفرما کرده، کار بد و نیک ما در همین جهان بر ما تأثیر می‌گذارد.

هر یک از ما ممکن است امثال این مثل‌ها را بدانیم و یا جایی خوانده باشیم و یا خود در زندگی شخصی خویش تجربه کرده باشیم.

از مکافات عمل غافل مشو گندم از گندم بروید جو ز جو

مقدمه

عرض سلام و ادب و احترام خدمت تمامی هموطنان عزیزم، بالخصوص آن عزیزانی که طی مدت چند سال گذشته بصورت خواسته یا ناخواسته؛ از دور یا نزدیک، ناظر و شاهد تمام یا برخی از فعالیت‌ها، کنش‌ها ، رفتارها یا برخوردهای من بودند. منظور از رفتارها و برخوردها که می‌گویم دقیقا اشاره دارند به یکسری از مانورهایی مهندسی اجتماعی که طی همین مدت داشتند توسط اینجانب اجرا می‌شدند.

متاسفانه گویا از نظر و نگاه برخی از خوبان و روشنفکران روزگارم، این مانورها در ظاهر خیلی عجیب، غریب و غیرمتعارف بنظر می‌آمدند، بطوری که در بازخوردهایی که بدست آوردم آنها به اینجانب اینچنین لطف و ارادت داشتند:

همانطور که مستحضر هستید بزرگان، اندیشمندان و صاحب‌نظران اهل قلم معتقد هستند که « آبرو، شخصیت و حیثیت» هر انسانی جزو بالاترین و مهم‌ترین دارایی هر فردی به حساب می‌آید و دربارهٔ آن نصایح فراوان و شایان اعتنایی همچون نمونه‌های زیر بیان داشته‌اند:

  • بی‌احتیاطی و بی‌مبالاتی و زیاده روی در سخن موجب تخریب آبرو و شخصیت انسان است.
  • انسان بی‌شخصیت و پست کسی است که به پیامدهای گفتار خودش بی‌اعتنا است و به قضاوت‌های دیگران درباره خود اهمیت نمی‌دهد.
  • هر انسانی باید حرمت خود را پاس بدارد و به امید پرده پوشی دیگران، خویشتن را آماج تهمت و غیبت و سوءظن و تحقیر دیگران قرار ندهد.
  • یکی از بالاترین سرمایه‌های انسان‌ها، آبرو است. هر انسانی از آشکار شدن ضعف‌ها و عملکردهای زشت خود در هراس است. از دست رفتن وجهه و آبرو، سرآغاز بسیاری از هنجارشکنی‌ها، بزهکاری‌ها و گناهان است.
  • آبرو بالاترین و مهم‌ترین دارایی هر فرد به حساب می‌آید. اگر هر شخصی آبرو و حیثیت خود را در خطر ببیند دچار ترس و اضطراب می‌شود و این سرآغاز بیماری‌های روحی و روانی در او می‌شود و تعادل شخصیتی خود را از دست می‌دهد و رابطه اجتماعی او بر هم می‌ریزد و گوشه‌گیری و انزوا طلبی را ترجیح خواهد داد.

طی ۳۷ این سالی که من مشغول تبدیل اکسیژن به دی‌اکسید کربن می‌باشم، هر یک از این نصایح را بارها و بارها تجربه کرده و بدان باور و اعتقاد راسخ پیدا کردم. برای همین در راستای حفظ و صیانت از « آبرو، شخصیت و حیثیت » خودم، یک منشور اخلاقی مشخص ایجاد کردم و همواره سعی بر آن داشتم که به عمل کرده و پایبند باشم.

منشور اخلاقی من:

تمامی مردم ومخصوصا دینداران و مؤمنان دارای سه نوع حق و احترام می‌باشند:

۱. احترام به مال مردم:

مال و اموال، دارایی دیگران (از مومن تا کافرین)محترم است و مصونیت دارد و اتلاف و تجاوز در آن مجاز نیست. بنابراین، اگر کسی از راه ربا، رشوه، فریبکاری، سرقت و بالاخره هرگونه تصرف نامشروع، مالی را از کسی خورده باشد، باید به تحصیل رضایت صاحب مال و یا باز پس دادن آن مال اقدام نماید.

از موارد دیگر حق‌الناس احترام به حق بهره‌مندی مردم است، یعنی به گونه‌ای رفتار کنیم که همه انسان‌ها به آن حقوق مشترکشان برسند و رفتار ما به گونه‌ای نباشد که خدایی نکرده بعضی از انسان‌ها از حقوق خودشان باز بمانند، یعنی مانع ایجاد کنیم برای آنها در رسیدن به حقشان.

مثل اعمال نفوذ، باندبازی و پارتی بازی، پوچی‌گری و فرافکنی سبب ضایع شدن حقی از افراد می‌شود و این از مصادیق ظلم بر دیگران حساب می‌شود و رعایت نکردن حق‌الناس.

۲. احترام به جان مردم

جان همه انسان‌ها بجز موارد خاص(مثل این و این ) از نظر اسلام حرمت خاصی دارد بنابراین هیچ کس نمی‌تواند به جان مسلمان، لطمه‌ای از قبیل ضرب و جرح وارد آورد یا با دادن غذای فاسد و مسموم و یا اعتیاد به مواد مخدر و یا هر چیز دیگری، سلامتی کسی را به خطر اندازد.

علاوه بر احترام و حرمت جسم و بدن دیگران، انسان نمی‌تواند با ترساندن و اندوهگین ساختن، آزردن و خلاصه هر گونه ضربه به اعصاب و روان دیگران موجبات ناراحتی آنان را فراهم نماید، در غیر این صورت باید همه ضربه‌ها و خسارت‌های وارده را جبران نماید و اگر چنین نکند، در دنیا و آخرت کیفر کردار ناروای خویش را خواهد دید.

۳. حفظ آبروی دیگران و احترام به آن

احترام به آبروی مردم هم از موارد حق‌الناس است یعنی انسان به گونه‌ای رفتار کند که آبروی دیگران از دست و زبان انسان محفوظ بماند، کاری نکنیم که حرمت دیگران شکسته شود و آبروی دیگران نزد مردم پایین بیاید.

باید از هر کاری که باعث هتک حرمت دیگران می‌شود پرهیز کرد؛ مانند پرهیز از غیبت کردن، پرهیز از دروغ بستن به دیگران یعنی کسی کاری را انجام نداده، گناهی نکرده اما ما به دروغ او را متهم به آن کار کنیم.

بنابراین انسان نمی‌تواند به وسیله غیبت، تهمت، افشاگری و هرگونه رفتار دیگری، به آبرو و حیثیت دیگری ضربه و آسیبی وارد نماید، زیرا در غیر این صورت مرتکب ظلم بزرگی در حق او شده که باید به جبران آن بپردازد.

یعنی بی‌شعور نباشیم! بی شعور کسی است که رفتار وقیح و نفرت انگیزی را به صورت کاملا ارادی و عمدی از خود بروز می‌دهد و از ایجاد اختلالی که در کارها به وجود آورده و آزاری که به دیگران رسانده ناراحت نمی‌شود و در بسیاری از موارد حتی خوشحال می‌شود.

چند مثال از شعور اجتماعی:

  • شعور اجتماعی یعنی وقتی اشتباهی کردیم، اشتباه خود را بپذیریم، عذر خواهی کنیم و سپس جبران خسارت نماییم. نه اینکه سعی کنیم با توهین، توجیه یا هر عمل دیگری بر اشتباه خود سرپوش بگذاریم.
  • شعور اجتماعی یعنی قوانین اجتماعی و شهروندی را رعایت کنیم و به اموال عمومی آسیب وارد نکنیم.
  • شعور اجتماعی یعنی هنگامی که از دیگران درخواستی داریم، خواهش کنیم و بپذیریم که آنها حق دارند به ما «نه!» بگویند.
  • شعور اجتماعی یعنی وقتی کسی با ما صحبت می‌کند، به مفهوم صحبت او توجه کنیم و نه به نارسایی‌های بیان یا سبک گفتار آنها.
  • شعور اجتماعی یعنی اگر کسی کاری را برای ما انجام می‌دهد یا به ما خدمتی می‌کند، بهای وقت، انرژی و خدمت او را بپردازیم.
  • شعور اجتماعی یعنی آثار خلق شده توسط دیگران را ندزدیم یا تحریف کرده و به نام خود تمام نکنیم.
  • شعور اجتماعی یعنی تلاش‌های دیگران را به نام خود تمام نکنیم.
  • شعور اجتماعی یعنی اگر می‌دانیم کسی نسبت به مساله‌ای حساسیت دارد به جای لجبازی و ایجاد حساسیت بیشتر برای او، با او همدلی کنیم.

احترام چیست؟

اِحتِرام احساسی مثبت از ارج نهادن و اعتنا به فرد یا شی‌ای است که فرد احترام گذارنده آن را سزاوار احترام می‌شمارد. فردی که به شخص یا چیزی احترام می‌گذارد، به آن شخص یا چیز توجه می‌کند و برای آن اندازه‌ای ارزش قائل می‌شود.

احترام گذارنده معمولاً امتیازها و کیفیت‌هایی را در فرد یا چیزی می‌بیند و این‌گونه داوری می‌کند که آن فرد یا چیز، سزاوار توجه، پاسخ و ارزش‌گذاری است و باید ادعای او بر حق و حقوقی را نیز به رسمیت شناخت. با تغییر این امتیازها و کیفیات ممکن است میزان احترام نسبت به آن فرد یا شی نیز تغییر یابد.

احترام گذاردن:

احترام در لغت به معنای حرمت نهادن، نکوداشت، بزرگ داشتن، ارج نهادن می‌باشد، اما در عرف ملت‌ها و فرهنگ و آداب اجتماعی ممکن است معانی مختلف دیگری داشته باشد.

برای مثال در ایران برخی افراد، امور و اشیا خطرناک یا نیرومندند و احترام گذاردن به آن‌ها ممکن است با ترس، ابهت دیدن، حفاظت از خود، یا تمکین همراه باشد. برخی افراد و امور دیگر بر ما حکم می‌رانند و پذیرفتن فرمان آن‌ها و پیروی از آن می‌تواند نشانه‌ای از احترام باشد. یا در روابط خانوادگی به معنی بزرگداشت و تعظیم کردن اجباری فرد یا افراد به بزرگ خاندان باشد.

بنابراین احترام گذاردن به معنای مثال بالا نیست، یعنی دوست داشتن، تایید و قبول کردن کردن یا پذیرش بی‌چون و چرای هر چیزی نیست و انسان نمی‌تواند و نباید بی‌دلیل و بدون استدلال محکمی برای هر چیزی احترام قائل شود. احترام به داعش، ظالمان و ستمگران، خائنین و دشمنان وطن جزو همین موارد هستند.

احترام متقابل

احترام متقابل یک «قانون طلایی» یا یک معادله دو طرفه در روابط اجتماعی است. احترام متقابل شامل به کارگیری کلمات، نگاه و مجموعه رفتارهایی است که در روابط میان فردی به ما کمک می‌نمایند تا با دیگران به گونه‌ای رفتار کنیم که انتظار داریم با ما آن گونه رفتار کنند.

به عبارت دیگر آنچه را که برای خود می‌پسندی، برای دیگران هم بپسند و آنچه را که برای خود نمی‌پسندی برای دیگران هم نپسند.

پس لازم به تاکید است که احترام همواره بدست آوردنی است و خود فرد آن را به دست می‌آورد و احترام گذاشتن به دیگران نشانه این است که شما نیز قابل احترامید و اگر به دیگران احترام نگذارید دیگران شما را به چشم یک انسان بی‌محبت نگاه می‌کنند.

احترام به عقاید دیگران:

هر انسانی برای خود احترامی قائل است. زمانی که به عقاید، کارها و سلیقه‌های افراد در حد و محدوده خودشان احترام بگذاریم وسعی نکنیم همیشه در پی رد کردن آنها بر آییم دیگران ما را به رسمیت می‌شناسند. چرا که مردم عادتا با کسی که به آنان احترام بگذارند و نسبت به ایشان ابراز توجه و قدردانی کنند انس و الفت می‌گیرند.

بدیهی است که مردم برای دوستی ورزیدن با افراد مال و منزل نمی‌خواهند بلکه صرفاً خواهان احترام و بزرگداشت خود از سوی آنان می‌باشند. چرا که مردم خود را دوست دارند و هر کس برای خودش جهانی دارد مملو از آراء و عقاید و نظرات متعددی که همین عقاید انسانها را از هم جدا می‌کند و دنیای هر فردی برای خودش محترم است.

پس کسی که به آنان احترام بگذارد و به عقاید آنان توجه نماید را دوست می‌دارند و کسانی را که عقاید آنان را نادیده گرفته و به شخصیت آنان احترام نمی‌گذارند نزد آنان هیچ محبوبیتی ندارد.

به دوران رسیده

متاسفانه برخی از روشنفکران تازه به دوران رسیده روزگار، گویا به خاطر شرایط و محیط نامناسبی که در آن بزرگ شدند ( خانواده سطح پایین، جو خشک سنتی) یا احتمالا به دلیل مطالعه چند کتاب به درجه‌ای از روشنفکر و تمدن رسیده‌اند که همچنین نظریه‌ای را پیرامون احترام به عقاید دیگران مطرح می‌کنند:

متمدن گشتند وجو سخت سنتی یا به خاطر فشارهایی اجتماعی دچار بحران هویت شده‌اند و

پس انسان‌های صلح دوست به موارد زیر احترام بگذارند:

  • برای تمامی موجودات زنده‌ای که خداوند آنها را آفریده است احترام قائل شویم.
  • فارغ از هرگونه رنگ، نژاد، ملیت و قومیت، باید برای تمامی انسان‌های روی زمین احترام قائل شویم.
  • فارغ از هرگونه رنگ، نژاد، قومیت، باید برای تمامی هموطنان عزیزم احترام قائل شویم.
  • فارغ از آنکه دیگران پیرو چه مذهب هستند و چه اعتقادات و عقیده‌هایی دارند، باید برای آنها احترام قائل شویم.

در مقوله احترام و احترام گذاردن چند نکتهٔ مهم وجود داد که بهتر است همواره آنها را مد نظر داشته باشیم:

متاسفانه یکمی سرم شلوغ است، بزودی محتوای این صفحه را تکمیل می‌کنم، ببخشید.

اما شما خودتان را ناراحت نکنید، بدون هرگونه تعارفی اگر حق الناسی بر گردن دارم، لطفا بگوید تا ادای حق کنم.

  • لطفا کامنت بگذارید و احیانا تمایل دارید کامنت شما خصوصی بماند ، حتما این موضوع را تاکید نمایید چون من همه کامنت‌های این پیج را پابلیک می‌کنم.
  • همچنین اگر فکر می‌کنید نیاز به گفتگو و صحبت صحبت بیشتر نیاز است، حتما یک راه ارتباطی به من معرفی کنید.

مخلص شما

سوزنچی

تل

للللللل

1 دیدگاه در “اگر حق الناسی بر گردن دارم، لطفا بگو تا ادای حق کنم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.